کمردرد در زنان چه علتی دارد و روش های درمان آن چیست؟

بیماری‌ها، عارضه‌ها و آسیب‌های فراوانی هستند که کمردرد یکی از علائم آنها به شمار می‌آید. هرچند بانوان، آقایان و کودکان همگی دچار کمردرد حاد یا مزمن می‌شوند، اما عارضه‌هایی هست که زنان بیشتر از مردان مستعد ابتلا به آنها هستند؛ برای مثال زنان بیشتر از مردان دچار درد مزمن پایین کمر می‌شوند.

زنان بیشتر از مردان مستعد ابتلا به چند نوع کمردرد و عارضه‌های مرتبط با آن هستند. به‌علاوه احتمال این‌که کمردرد زنان به مرور زمان مزمن شود، بالاتر است. بعضی عارضه‌ها نیز در میان زنان شایع‌تر است یا منحصر به زنان است. مشکلات مرتبط با کمردرد معمولاً پس از سن یائسگی (بالای 50 سال) مشاهده می‌شود. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد کمردرد در زنان و رزرو وقت مشاوره با دکتر آیدین حیدری با شماره 02144928597 تماس حاصل فرمایید.

دلایل کمردرد در زنان


لایل کمردرد در زنان

سندرم پیریفورمیس

به دردی که در اثر اسپاسم یا گرفتگی عضله پیریفورمیس شروع شود، سندرم پیریفورمیس می‌گویند ـ عضله پیریفورمیس عضله بزرگی است که در عمق باسن قرار دارد. خانم‌ها به دلیل نوسانات هورمونی و تغییراتی که در اثر بارداری در لگن ایجاد می‌شود، بیشتر مستعد ابتلا به سندرم پیریفورمیس هستند.

سندرم پیریفورمیس غالباً باعث تحریک یا تحت فشار قرار گرفتن عصب سیاتیک می‌شود و به همین دلیل به دردی مشابه درد سیاتیک دامن می‌زند. ابتلا به سندرم پیریفورمیس موجب بروز عوارض زیر می‌شود:

  • درد مزمن در ناحیه باسن و لگن که در اثر حرکات مفصل ران تشدید شود؛
  • احساس درد هنگام پایین آمدن از تخت؛
  • ناتوانی در نشستن برای مدتی طولانی و
  • منتشر شدن درد در پشت ران و پا.

علائم معمولاً پس از دراز کشیدن به صورت طاق‌باز کمتر می‌شود.

سندرم پیش از قاعدگی

سندرم پیش از قاعدگی عارضه‌ای است که بسیاری از بانوان پیش از عادت ماهانه دچارش می‌شوند. سندرم پیش از قاعدگی علائم احتمالی بسیاری دارد که معمولاً تمام آنها در یک فرد بروز نمی‌یابد. علائم شایع این عارضه به شرح زیر است:

  • علائم جسمی:
    • درد پایین کمر؛
    • سردرد؛
    • خستگی شدید و
    • نفخ.
  • علائم رفتاری و هیجانی:
    • نوسانات خلقی؛
    • ویار غذایی؛
    • اضطراب و
    • دشواری در تمرکز.

سندرم پیش از قاعدگی معمولاً چند روز پیش از عادت ماهانه شروع می‌شود و یک یا دو روز پس از شروع قاعدگی پایان می‌یابد.

اختلال در عملکرد مفصل ساکروایلیاک 

اختلال در عملکرد مفصل ساکروایلیاک

مفصل ساکروایلیاک (SI) انتهای ستون فقرات را به لگن متصل می‌کند، از دردی که از این مفصل شروع شود با اصطلاح اختلال عملکرد مفصل ساکروایلیاک، ساکروایلیت یا التهاب ساکروایلیاک یاد می‌شود. مشکلات مفصل ساکروایلیاک از جمله شایع‌ترین دلایل کمردرد به شمار می‌آید.

سطح مفصل ساکروایلیاک زنان معمولاً کوچک‌تر از مردان است و به همین دلیل فشارهای بالاتری بر مفصل وارد می‌شود. همچنین ساکروم یا استخوان خاجی در زنان پهن‌تر و ناهموارتر است، انحنای کمتری دارد و بیشتر به سمت عقب متمایل است؛ این وضعیت نیز موجب بروز مشکلاتی در مفصل ساکروایلیاک می‌شود.

عامل‌های فوق و دیگر تفاوت‌های کالبدشناختی خطر نامنظم و ناهم‌تراز شدن مفصل ساکروایلیاک را در زنان، به‌ویژه زنان جوان‌تر افزایش می‌دهد.

اختلال عملکرد مفصل ساکروایلیاک نیز می‌تواند علائمی مانند علائم سیاتیک ایجاد کند. ویژگی‌های شایع این اختلال به شرح زیر است:

  • کمردرد؛
  • دردی سنگین یا عمیق که مستقیماً روی باسن احساس می‌شود و گاهی‌اوقات شعله‌ور می‌شود و به دردی تیز و تیرکشنده تبدیل می‌شود و
  • دردی تیز، خنجری یا انفجاری که رو به پایین در ران منتشر می‌شود و معمولاً پایین‌تر از زانو نمی‌رود.

درد مفصل ساکروایلیاک معمولاً هنگام نشستن، دراز کشیدن روی پهلوی دردناک و یا بالا رفتن از پله‌ها تشدید می‌شود.

قاعدگی دردناک 

به قاعدگی بسیار دردناک دیسمنوره می‌گویند. دیسمنوره برخی بانوان بسیار شدید است و با درد شکمی شدید، پا درد و درد لگن همراه است. درد از درد سنگین و عمیق تا درد شدید متغیر است و سه تا چهار روز طول می‌کشد.

عامل‌های زیر خطر بروز دیسمنوره را افزایش می‌دهد:

  • سن زیر 20 سال؛
  • کشیدن سیگار؛
  • خونریزی شدید در دوران پریودی؛
  • سابقه خانوادگی ابتلا به پریودهای دردناک؛
  • ابتلا به عارضه‌های زمینه‌ای:
    • آندومتریوز؛
    • فیبروم رحمی و
    • بیماری التهابی لگن.

آرتروز ستون فقرات 

ساییدگی و فرسایش (آرتروز) مفصل‌های فاست مشکل شایعی در بانوان است ـ مفصل‌های فاست مفصل‌هایی هستند که به مهره‌های ستون فقرات متصل هستند. خطر ابتلا به آرتروز به موازات افزایش سن و یا وزن بالاتر می‌رود.

آرتروز ستون فقرات باعث متلاشی شدن غضروف فیبری مفصل‌های فاست می‌شود. وقتی اثر پوشش‌دهندگی و محافظتی غضروف از بین می‌رود، استخوان‌ها به هم ساییده می‌شوند و درد شروع می‌شود. آرتروز پایین کمر باعث بروز عوارض زیر می‌شود:

  • احساس درد در بالا یا پایین کمر، کشاله ران، باسن و ران؛
  • درد و خشکی صبحگاهی کمر و
  • حمله‌های گاه و بی‌گاه درد شدید.

ممکن است درد در یک سمت کمر احساس شود، در پی اعمال فشار خارجی بیشتر شود و یا در اثر رو به جلو خم شدن تسکین پیدا کند.

بارداری 

بارداری

کمردرد یکی از عوارض شایع بارداری است و به این دلیل رخ می‌دهد که مرکز ثقل بدن در دوران بارداری جابه‌جا می‌شود، وزن بدن بالا می‌رود و هورمون‌ها رباط‌های بدن مادر را شل می‌کند تا بدن برای زایمان آماده شود.‌

کمردرد اکثر بانوان باردار بین ماه‌های پنجم تا هفتم بارداری رخ می‌دهد، البته ممکن است کمردرد بسیار زودتر هم شروع شود. چنانچه مادر قبل از بارداری دچار مشکلات کمر باشد، احتمال این که در دوران بارداری دچار کمردرد شود، بالاتر می‌رود.

شایع‌ترین محل احساس کمردرد بارداری دقیقاً زیر کمر و روی استخوان دنبالچه است. همچنین ممکن است درد در مرکز پشت بدن، دور خط کمر احساس شود. گاهی اوقات نیز درد در پاها منتشر می‌شود.

آندومتریوز 

چنانچه بافت پوشش دهنده داخل رحم، موسوم به بافت آندومتر، بیرون رحم رشد کند، عارضه آندومتریوز بروز می‌یابد.

این بافت پوششی در عارضه آندومتریوز غالباً روی تخمدان‌ها، لوله‌های فالوپ و دیگر بافت‌های پوشش دهنده داخل لگن رشد می‌کند. حتی ممکن است بافت دور مجاری ادراری و روده رشد کند.

درد شایع‌ترین علامت آندومتریوز است؛ دیگر علائم آندومتریوز عبارت است از:

  • انقباض‌های بسیار دردناک قاعدگی؛
  • احساس درد حین مقاربت یا پس از آن؛
  • احساس درد در پایین کمر و لگن؛
  • احساس درد هنگام اجابت مزاج یا ادرار در زمان قاعدگی و
  • دردهای شکمی.

آندومتریوز گاهی با خونریزی یا لکه‌بینی بین دو قاعدگی همراه است. مشکلات گوارشی مانند نفخ و اسهال نیز می‌تواند، به‌ویژه در زمان عادت ماهانه شایع باشد. همچنین آندومتریوز باردار شدن را سخت‌تر می‌کند.

کوکسیدینی یا درد دنبالچه

احساس درد در انتهای ستون فقرات یا دنبالچه عمدتاً پیامد سانحه و آسیب‌دیدگی است. درد دنبالچه به دلیل تفاوت‌هایی که در شکل و زاویه لگن وجود دارد و آسیب‌هایی که حین زایمان به بدن مادر وارد می‌شود، در زنان شایع‌تر است.

دنبالچه هنگام نشستن مانند تکیه‌گاه تحمل‌کننده وزن عمل می‌کند. آسیب دیدن این ناحیه باعث بروز درد در موقعیت‌های زیر می‌شود:

  • نشستن؛
  • کمی خم شدن به عقب هنگام نشستن؛
  • نشستن روی سطوح سفت و
  • تغییر وضعیت دادن از حالت نشسته به ایستاده.

درد دنبالچه به محض ایستادن ناگهان آرام می‌شود. بیماران ترجیح می‌دهند که هنگام نشستن رو به جلو خم شوند یا هر از گاه روی یک باسن تکیه کنند تا دچار درد دنبالچه نشوند.

انواع سرطان

سرطان‌های خاص ستون فقرات و سرطان‌های رحم مانند سرطان دهانه رحم و سرطان آندومتریوز به درد شدید و مزمن دامن می‌زنند. درد می‌تواند ناشی از متاستاز سرطان سینه یا ریه نیز باشد.

درمان‌های خانگی کمردرد


اگر کمردرد ناشی از عارضه‌های مرتبط با قاعدگی یا کشیدگی و رگ به رگ شدن عضلانی باشد، می‌توانید درمان‌های خانگی زیر را برای تسکین کمردرد امتحان کنید:

  • پد گرمایی: گذاشتن پد گرمایی روی کمر گردش خون را بهبود می‌دهد، در نتیجه اکسیژن و مواد مغذی به عضلات کمر می‌رسد؛
  • حمام آب گرم: حمام آب گرم گردش خون را بهبود می‌دهد و درد، سفتی و خشکی عضلات را کمتر می‌کند؛
  • مسکن‌های بدون نسخه: داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی بدون نسخه (OTC) مانند ایبوپروفن (ادویل، مورتین)، ناپروکسن (الیو) و آسپرین برای تسکین کمردرد و دیگر دردهای مربوط به عادت ماهانه مفیداند؛
  • ورزش: حفظ فعالیت گردش خون را افزایش و تنش عضلانی را کاهش می‌دهد؛
  • حرکات کششی ملایم: انجام دادن مداوم نرمش‌های کششی کمردرد را تسکین می‌دهد یا از عود آن جلوگیری می‌کند؛
  • کیسه یخ: اگر کمردرد پیامد آسیب‌دیدگی یا کشیده شدن عضلات باشد، کیسه یخ به کاهش التهاب، درد، کبودی و کوفتگی کمک می‌کند. 48 ساعت بعد از آسیب‌دیدگی یا کشیدگی عضله، بهترین زمان برای استفاده از کیسه یخ است؛
  • استفاده از بالش: اگر به پهلو می‌خوابید، بالشی را بین زانوهای‌تان بگذارید و اگر به پشت می‌خوابید، بالشی را زیر زانوهای‌تان بگذارید تا ناراحتی و درد کمرتان کمتر شود و
  • تکیه‌گاه مناسب برای کمر: نشستن روی صندلی با پشتی مناسب به تسکین کمردرد در زمان نشستن کمک می‌کند.

درمان‌های تخصصی


درمان‌های تخصصی

درمان دستی 

درمان دستی نام گروهی از درمان‌ها است که از طریق ماساژ دادن، حرکت دادن دست‌ها و وارد کردن محتاطانه نیرو روی عضله‌ها، استخوان‌ها و مفصل‌های ستون فقرات و دور آن انجام می‌شود.

درمان دستی معمولاً توسط متخصص کایروپراکتیک، استئوپات یا فیزیوتراپیست انجام می‌شود، هرچند کایروپراکتیک و استئوپاتی به‌طور گسترده در دسترس نیست.

درمان دستی به تسکین کمردرد زنان کمک می‌کند، اما حتماً باید در کنار اقدامات دیگری مانند ورزش‌درمانی انجام شود.

پشتیبانی روانی 

ممکن است پزشک درمان روان‌شناختی را در کنار درمان‌های دیگری مانند ورزش‌درمانی و درمان دستی توصیه کند.

درمان‌های روان‌شناختی مانند رفتاردرمانی شناختی (CBT) کمک می‌کند تا کمردرد را با تغییر دادن روش تفکرتان درباره بیماری بهتر مدیریت کنید.

هرچند کمردردتان کاملاً واقعی است، احساس و تفکرتان درباره درد می‌تواند آن را شدیدتر کند.

اگر مدت‌هاست که درد دارید، طرح درمان تخصصی شامل ترکیبی از مشاوره گروهی، ورزش‌درمانی، تمرین‌های تن‌آرامی، آموزش درباره درد و روان‌شناسی درد توصیه می‌شود.

طب سوزنی 

متخصص سوزن‌های ظریفی را در نقاط مختلف بدن فرومی‌کند.

تحریک الکتریکی عصب از روی پوست 

تحریک الکتریکی عصب از روی پوست با استفاده از دستگاهی انجام می‌شود که پالس‌های کوچک برق را از طریق الکترودهای متصل شده به پوست به کمر می‌رساند ـ الکترودها پچ‌های چسبدار کوچک هستند.

تحریک الکتریکی عصب از راه پوست

متخصص سوزن‌های ظریفی را برای انجام دادن این درمان نزدیک عصب‌های کمر فرومی‌کند و پالس‌های الکتریکی را از طریق این سوزن‌ها به کمر می‌رساند.

جراحی 

جراحی فقط زمانی برای درمان کمردرد پیشنهاد می‌شود که درد دلیل پزشکی مشخصی، مانند سیاتیک یا سر خوردن و برآمدگی دیسک داشته باشد و درمان‌های دیگر کمکی به بهبود کمردرد نکرده باشد.

زمان مراجعه به پزشک


گاهی اوقات لازم است که برای تعیین علت اصلی کمردرد به پزشک مراجعه کنید. در صورت بروز علائم زیر در اولین فرصت به پزشک مراجعه کنید:

  • ناتوانی در ایستادن یا راه رفتن؛
  • همراه بودن کمردرد با تب یا ناتوانی در کنترل کردن مثانه یا روده و بی‌اختیاری ادرار یا مدفوع؛
  • درد، بی‌حسی یا گزگز پاها؛
  • دردی که رو به پایین در پاها منتشر شود؛
  • دل‌درد شدید؛
  • کمردرد شدیدی که زندگی روزمره را مختل کرده باشد؛
  • علائم آندومتریوز؛
  • احساس درد در دوران بارداری که با خونریزی واژینال، تب یا درد هنگام ادرار کردن همراه باشد؛
  • شروع شدن کمردرد پس از تصادف یا زمین خوردن و
  • تسکین نیافتن درد پس از یک هفته انجام دادن درمان‌های خانگی.

پزشک پس از تشخیص دادن علت کمردرد درمان‌های مناسبی را علاوه بر درمان‌های خانگی یا اقدامات خودمراقبتی توصیه می‌کند.

پیشگیری از کمردرد در زنان 


پیشگیری کردن از کمردرد دشوار است، اما با رعایت توصیه‌های زیر می‌توانید خطر ابتلا به کمردرد را کاهش دهید:

  • حرکات کششی و ورزش‌های کمر را به طور مرتب انجام بدهید؛
  • فعال باشید: انجام دادن منظم حرکات ورزشی به قوی نگه داشتن کمر کمک می‌کند؛ به بزرگسالان توصیه می‌شود که هر هفته حداقل 150 دقیقه ورزش کنند؛
  • از نشستن‌های طولانی‌مدت اجتناب کنید؛
  • هنگام بلند کردن اشیاء مراقب باشید؛
  • حالت اندامی‌تان را هنگام نشستن، کار با رایانه یا تبلت و تماشای تلویزیون کنترل و اصلاح کنید؛
  • مطمئن شوید روی تشک مناسبی می‌خوابید که به خوبی از کمرتان حمایت می‌کند و

اگر اضافه وزن دارید، وزنتان را از طریق رعایت رژیم غذایی مناسب و ورزش منظم کم کنید

مقالات مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست